Лидија Димковска - Отпадоци

Собираш со децата сликички, школки,
поштенски марки и разгледници,
ги редите посветено во фиоки и кутии,
смешкајќи се дури жена ти ви дофрлува
„само ѓубре правите“,
а не знаеш дека одненадеж ќе дојде ден
или поскоро ноќта на тој ден
кога газ преку глава ќе се тетеравиш по гаќи
по помошните скали од влажно железо
тресејќи се во спротивна насока од домот,
со раце празни како ископан гроб
и тупаници црни од ударите во пламенот,
нуркаш надвор од дијаметарот на божјата волја,
гледаш зад себе, а нив ги нема, далечен крик и штама,
гол и мал под млазот што те враќа во живот,
а сам го туркаш во спротивната насока,
само да умреш сакаш, да издивнеш под ќебето зад грмушката.
Тие се мртви. 

Се влечкаш до контејнерот кај што вчера ги фрли последните отпадоци.
Без прсти пребираш во реата, еве го зеленото ќесе со лушпи од портокали,
со обвивки од чоколатцата што ги купи враќајќи се од работа,
со крајчето од последната салама и смачканите кутијки сокчиња
што ги испија децата пред да си легнат,
сè што ти остана од вас, од твојот живот во кој си сега сам,
ги душкаш, ги бакнуваш и секоја лушпа ја составуваш во целост,
трошките од чоколатцата ги собираш во златца, крајчето од саламата
те замелушува со една позната домашност,
врз сламките од сокчињата е последната плунка на твоите деца.
Ова зелено ќесе со отпадоци е сè што е твое сега.
„Треба да се почне од почеток“, ти велат.
А ти би знаел како да почнеш од средина, како да го смениш старото,
како да е подобро, поубаво, посакано,
а кога мртвите не се веќе живи
никој не знае како да почне ни од крај ни од почеток.
Знаеш, добро знаеш како животот се претвора во отпадок,
но не знаеш како овие отпадоци да ги претвориш во живот.

Трите најчудни зборови - Вислава Шимборска

__

Кога го изговарам зборот Иднина,
првиот слог веќе припаѓа на минатото.

Кога го изговарам зборот Тишина,
ја нарушувам.

Кога го изговарам зборот Ништо,
чинам нешто што ниедно небитие не може да го содржи.

Лидија Димковска - Патник

Како во њујоршко такси
со стакло одвоена од возачот,
така сум со Бога во животот:
и тој недопирлив, и јас,
а се возиме во ист правец.
Во ретровизорот и двајцата нè следи окото на Линхеј.
Продира во нас низ небесата и низ адот,
гастроскоп е што длаби низ тунелот на битието,
пробива во знаењето и незнаењето,
мала камера што го снима непостоечкиот живот.
Само уште Бог има таков вид.
Јас сум кусогледа, идеална жена на Јахве,
дури кога ќе станам далековидна ќе бидам Христова.
Сама си ја отворам вратата, си го земам багажот.
Тежок е, тежок и насушен.
Во куферот си го носам минатото
што честопати ја промашува мојата дестинација,
сегашноста ми се тутка во рачна торба
што каде и да патувам заканувачки ми виси над главата.
Кога пристигнувам секогаш некој човек ме чека.
А јас во толпата го барам Него,
но моето име е секогаш на нечија друга табла.
И дури неволно се влечкам зад носачот на моето бреме,
се прашувам
– зар на Бога првин му е потребна витаминска инјекција
во десното рамо,
за да можам дури потоа да се потпрам на Него?
Или ми е потребна мене,
за да можам потоа во сопствениот живот да го потпрам Него.

За иднината на литературата - Урсула К. Ле Гвин

„Мислам дека доаѓа тешко време кога ќе сакаме да ги чуеме писателите кои нудат алтернатива на ова што го живееме денес, кои на нашето општество исполнето со страв и опседнато со технологија можат да му понудат поинакви облици на постоење, дури и нова надеж.

Ќе ни бидат потребни писатели кои се сеќаваат на слободата. Поетите, визионерите, реалистите ја шират реалноста. Сега ни се потребни писатели кои прават разлика помеѓу производството на стока за широка потрошувачка и занимавањето со уметност. 

Знаете, книгите не се само стока. Мотивот за профит често се коси со целите на уметноста. Ние живееме во капитализам кој делува непобедливо. Но такви беа и божествените права на кралевите. Луѓето можат успешно да пружат отпор на секој облик на човечко насилство. 

Отпорот и промената често почнуваат во уметноста, а многу често во нашата уметност - уметноста на зборовите.“

Урсула К. Ле Гвин
(На 65-то доделување на Националните книжевни награди во ресторанот Cipriani Wall Street во Њујорк, 2014 година)

DAY IS BORN - Eduardo Galeano

He is always first. When the end of night approaches, silence is broken by the one out of tune. The one out of tune, the bird who never tires, awakens the master singers. And before first light, all the birds in the world begin their serenade at the window, sailing over the flowers, over their reflections.

A few sing for love of the art. Others broadcast news or recount gossip or tell jokes or give speeches or proclaim delight. But all of them, artists reporters, gossips, wags, cranks, and crazies, join in a single orchestral overture. Do the birds announce the morning? Or by singing, do they create it?

.љубов на јапонски начин

:на ханами* под
сакура* да расцветам.
- вишно моја!

ханами* - пикник
сакура* - позната јапонска вишна

#хаику
Митко ГОГОВ

William Shakespeare, All the World's a Stage

Целиот свет е театар

Целиот свет е театар,
а сите мажи и жени само глумци:
секој си има свој настап и свој замин,
и секој во векот свој многу улоги игра,
седумте промени му се седум чинови. Првин ко бебе,
плаче и се лигави во доилкините скути;
потоа ко кенкаво учениче со чанта
и светнато утринско лице ползи ко полжав
за на училиште, невесел мошне; па ко љубовник,
баботи ко фурна и жаљовна песна
за веѓите на саканата пее; па ко војник,
со простачка пис-уста и брада ко на пантер,
брз да навреди, наглит, за кавга спремен,
се топори за меурче слава
пред самоти устина на топот; па ко судија,
мевот подуен од мрсни пилци,
со строг поглед, прописно средена брада,
полн поуки за моралот и излижани фрази
својата улога ја игра; шестата промена го прави
прав арлекин, паљачо во папучи,
со очила на носот и ќеса кај колкот,
калиотите добро сочувани - вилает
преширок за сувите нозе – а силниот машки тенор
станат повторно детски пискав, му трепери
и му шишти; најсетне завршниот чин
пред да се спушти завесата на чуднава, бурна повест,
второто детинство, исконскиот заборав,
во кој е без заби, без виделце, без вкус, без ништо.

превод - Драги Михајловски

САКАТЕ ЛИ ВОДА?

Надоаѓаат води возбудливи
води чувствителни и саможиви.
Не мораме да бидеме риби
за да ги сфатиме оние кои немаат мера
ни намера потеклото да си го проверат.
Етногенезата на океаните.
На дождовите.

Ќе ја цицаме бебешки, на искап
природата, леунка на неопределено време
секнатите извори ќе потонат нагло
и во потсвеста ќе ни бликнат отнати
надојдени, кивни:
веќе не само води на претек
туку предзнаци.

Ако решат еден ден да нè изневерат
да нè прелијат со високи вокали
блудно да се одлијат во туѓи планети
безнадежно, речиси залудно ќе биде
да се спречуваат во намерата:

водата не знае за доста!

Катица Ќулавкова

OUR CONDENSED SUN by Marko Pogacar

OUR CONDENSED SUN

How to climb the olive tree with those little claws,
stay a black lizard and survive the sun’s collapse?
every olive is an extinguished star,
and little claws are all we have.

and that’s the secret of gravity, the disappearance of light that swings
condensed in our metal bodies.
our claws are our vanity, the father shakes them off
the laced balcony curtain in one move.

the world is the giant pedicurist Milena, she eradicates them with a safe hand,
she sings o sole mio, our claws are an over-ripe, naked beauty
love is our debt to the dead.

TVOJE ZGUSNUTO SUNCE

Kako se malim kandžama popeti gore u maslinu,
ostati crna gušterica i preživjeti propast sunca?
svaka je maslina ugasla zvijezda,
a male kandže su sve što imamo.

i to je tajna gravitacije, nestanak svjetlosti koja se njiše
zgusnuta u našim metalnim tijelima.
naše su kandže naša taština, otac ih jednim potezom strese
s čipkaste balkonske zavjese.

svijet je ogromna pedikerka Milena, ona ih sigurnom rukom tamani,
ona pjeva o sole mio, naše kandže su prezrela, gola ljepota
ljubav je naš dug prema mrtvima.

Marko Pogacar